Microplastics in het water

Lancering op de GLOBE ledendag: 10 maart 2023

Dagen
Uren
Minuten
Seconden

Onderzoek naar microplastics met de UvA en de Plastic Soup Foundation

Waarom meedoen met dit onderzoek?

Plastic is overal! Onderzoek is nu nodig. Help wetenschappers in kaart brengen hoeveel microplastics er in ons oppervlaktewater rondzwerven.

Microplastics zijn kleiner dan 5mm en met het blote oog niet waarneembaar. Wetenschappers hebben al microplastics gevonden op Groenland, de Himalaya en in de Marianentrog. Dit is een groot probleem, want microplastics kunnen vanwege hun grootte terecht komen in de vissen die wij weer eten, maar ook in ons drinkwater. Zelfs in het menselijk lichaam zijn microplastics te vinden. 

We weten niet goed hoevéél microplastics er rondzwerven. Daar hebben we heel veel metingen voor nodig en daarom vragen we hulp van jouw school.

Dit voorjaar starten we onder begeleiding van wetenschappers van de Universiteit van Amsterdam (Uva) en Deakin University (Australië) met een onderzoek naar de hoeveelheid microplastics in het oppervlaktewater in de directe leefomgeving van de leerlingen.

Doe je mee?

Leerlingen filtreren de watermonsters door een membraan. Onder een microscoop gaan zij de vezels op het membraan identificeren en tellen.

Lesmateriaal

Wat heb je nodig?

Op school heb je o.a. de volgende materialen nodig:

  • Microscoop
  • Filtratieopstelling met filtermembranen

Wat ontvang je?

  • Lesmateriaal (introductie LessonUp, werkbladen, meetprotocollen, docentenhandleiding, leerlingenhandleiding + Engelstalig materiaal)
  • Workshop op de GLOBE ledendag 10 maart op het KNMI
  • Ondersteuning tijdens het project

Lesmateriaal

Leerdoelen

Niveau: Havo/vwo ob&bb, vmbo bb
Vakken: sk/bi/ak/O&O

In de 2 basislessen leren de leerlingen:

  1. Hoe zij zelf op wetenschappelijke wijze hun leefomgeving kunnen monitoren en wat het belang daarvan is. Daarbij doorlopen ze de onderzoekscyclus.
  2. Werken met de microscoop.
  3. Onderzoeken of de hoeveelheid microplastics per locatie kan verschillen en hoe dit komt.
  4. Dat je impact kan maken door onderdeel te zijn van een groter onderzoek, waarbij je je resultaten deelt met een wetenschapper.  

Bioplastics sluit aan bij onderwerpen binnen diverse vakken. In het lesmateriaal zullen we ook aandacht besteden aan verdiepingsopdrachten als je meer dan 2 lessen aan het project wil besteden. 

  • Alle vakken: wat kun je zelf doen om de hoeveelheid microplastics in het oppervlaktewater te verminderen? 
  • Biologie: microplastics passen goed bij het thema ecologie & voedselketen, maar ook bij gezondheid.
  • Scheikunde: je kan dit onderzoek goed koppelen aan het onderwerp kunststoffen. Zo kan bijvoorbeeld het slijtageproces worden besproken of de schadelijke stoffen die worden gebruikt bij het produceren van plastics.
  • Aardrijkskunde: het onderwerp plasticsoep kan bij aardrijkskunde worden besproken als onderdeel van milieuvraagstukken en duurzaamheid.
  • O&O: Een waterschap zou een potentiële opdrachtgever kunnen zijn.

Lesmateriaal

In de klas

Het project kan in 2 lessen uitgevoerd worden. 

  • Les 1: introductieles + meetplan
    Deze les begint met een filmpje waarin de wetenschapper van de UvA uitlegt waarom en hoe de leerlingen mee gaan doen.
    Aan de hand van een LessonUp maken ze kennis met microplastics. Ze bedenken vervolgens waar ze watermonsters gaan nemen en waarom juist daar.
  • Huiswerk: watermonsters verzamelen
    Leerlingen verzamelen enkele watermonsters in hun leefomgeving, zoals aangegeven in een meetplan. Deze watermonsters nemen ze mee naar de les.
  • Les 2: verwerken resultaten
    Leerlingen gaan de data interpreteren aan de hand van een werkblad of ze proberen een vooraf geformuleerde onderzoeksvraag te beantwoorden. Leerlingen delen de resultaten met de wetenschappers.

Planning

Tijdlijn

15 februari
2023
Lesmateriaal

Lesmateriaal voor het project komt online. Vanaf dan kun je de lessen gaan inplannen. Ga je voor één les, of neem je de extra verdiepingslessen ook op in je programma? 

10 maart
2023
Workshop

Ga naar de workshop 'microplastic'op het KNMI tijdens de  GLOBE ledendag.

maart-april
2023
Data verzamelen

Ga in de maanden maart en april het veld in en verzamel je data. 

Leerlingen krijgen de introductie les en nemen watermonster. 

begin mei
2023
Verwerken in klas

De leerlingen analyseren hun eigen data in de klas. Ze gaan opzoek naar antwoorden op hun eigen onderzoeksvraag.

9 juni
2023
Science Fair

Optioneel kunnen de beste leerlingen van iedere school hun resultaten komen presenteren aan de wetenschappers en andere leerlingen/docenten op de GLOBE Science Fair op Wageningen Universiteit

Wetenschappers

Wetenschappers van de UvA en Deakin University (Australië) zijn bij dit project betrokken.
Ze gebruiken de data voor hun onderzoek, dragen bij aan het lesmateriaal en geven feedback.

Maak kennis met de wetenschapper van de UvA op de GLOBE ledendag  op 10 maart op het KNMI

Bernou van Boven - Universiteit van Amsterdam

Bernou doet onderzoek naar microplastics en is benieuwd hoeveel er in het water te vinden zijn en waar de meeste microplastics gemeten worden.

Alessandra Sutti & Stuart Robottom - Deakin University (Australië)

Alessandra en Stuart doen onderzoek naar microplastics en hebben als doel om inzicht te krijgen in de hoeveelheid microplastics in het oppervlaktewater wereldwijd. Ze werken graag samen met GLOBE-scholen in verschillende landen over de hele wereld.

Geef je op

Meedoen?

Je kunt gedurende het hele voorjaar dit project uitvoeren.

Geef je op voor de bijbehorende workshop op de GLOBE ledendag op het KNMI, zodat je de wetenschapper Bernou kunt ontmoeten, informatie krijgt van de Plastic Soup Foundation en ook tips ontvangt van een docent die dit project heeft gedraaid.

???

Vragen?

Heb je nog vragen over deelname aan de campagne?
Neem contact op met Dorien Dorresteijn
Mail: [email protected]
Telefoon: 0641612023

Samenwerking

Plastic Soup Foundation

GLOBE werkt binnen dit project samen met de Plastic Soup Foundation.  Zij hebben als missie om de tsunami van plasticsoep zo snel mogelijk stoppen!

Microplastics campagne

Partners